สัญญาณสำคัญจากปี 2025 ชี้ให้เห็นถึงความเปลี่ยนแปลงเชิงโครงสร้างใน ตลาดเครื่องพิมพ์ ทั่วโลก ไม่ว่าจะเป็นการฟื้นตัวที่เปราะบางในบางภูมิภาค ควบคู่ไปกับความท้าทายต่อเนื่องในตลาดสำคัญ การที่ผู้ผลิตอุปกรณ์ดั้งเดิม (OEM) หันมาให้ความสำคัญกับการควบรวมกิจการและการปรับปรุงประสิทธิภาพ แทนที่จะขยายขนาดองค์กรอย่างไม่มีขีดจำกัด สะท้อนถึงแรงกดดันด้านต้นทุนมหาศาล และการเปลี่ยนแปลงภูมิทัศน์ของห่วงโซ่อุปทานอย่างมีนัยสำคัญ บทความนี้จะวิเคราะห์เจาะลึกถึงผลกระทบเชิงปฏิบัติการและเชิงกลยุทธ์ที่นักออกแบบ เจ้าของแบรนด์ โรงพิมพ์ ซัพพลายเออร์บรรจุภัณฑ์ และผู้บริหารระดับ B2B ควรพิจารณาในการวางแผนสำหรับปี 2026.
พลวัต ตลาดเครื่องพิมพ์: ความผันผวนและโอกาสในตลาดเฉพาะส่วน
แม้ตลาดเครื่องพิมพ์ทั่วโลกจะแสดงสัญญาณการฟื้นตัวเล็กน้อยในไตรมาสที่ 4 ปี 2024 ด้วยยอดจัดส่งที่เพิ่มขึ้น 3.1% เมื่อเทียบเป็นรายปี รวมประมาณ 22 ล้านเครื่องทั่วโลก หลังจากเผชิญกับภาวะหดตัวติดต่อกันถึงห้าไตรมาส แต่ภาพรวมยังคงไม่สม่ำเสมอ โดยเฉพาะในตลาดจีนที่ยังคงประสบความท้าทายอย่างต่อเนื่อง ด้วยยอดจัดส่งที่ลดลง 12.5% ในปี 2024 (รวม 15.31 ล้านเครื่อง) และยังคงลดลง 5.5% ในครึ่งแรกของปี 2025 (เหลือ 6.56 ล้านเครื่อง) ปัจจัยหลักมาจากการชะลอตัวทางเศรษฐกิจ งบประมาณผู้ใช้ที่จำกัด และความต้องการที่อ่อนแอ ความแตกต่างทางภูมิภาคนี้บ่งชี้ว่าการฟื้นตัวยังคงเปราะบางและต้องอาศัยกลยุทธ์ที่ปรับให้เข้ากับสภาพตลาดท้องถิ่นอย่างแม่นยำ
ในขณะที่ตลาด A4 แบบดั้งเดิมเผชิญความท้าทาย ตลาดเครื่องพิมพ์ฉลากบาร์โค้ดกลับกลายเป็นดาวเด่นที่น่าจับตามอง มีการคาดการณ์ว่าจะเติบโตด้วยอัตราการเติบโตเฉลี่ยสะสมต่อปี (CAGR) ประมาณ 4.8% โดยมีมูลค่าสูงถึง 6.8 พันล้านดอลลาร์สหรัฐฯ ระหว่างปี 2025 ถึง 2034 โอกาสการเติบโตนี้เกิดจากปัจจัยสำคัญหลายประการ:
- ระบบอัตโนมัติ (Automation): การยกระดับประสิทธิภาพในกระบวนการผลิตและการจัดการคลังสินค้า
- การจัดการสินค้าคงคลังที่มีประสิทธิภาพ (Efficient Inventory Management): ความต้องการระบบที่แม่นยำและรวดเร็ว
- การปรับแต่งเฉพาะบุคคล (Customization Needs): ความยืดหยุ่นในการผลิตฉลากตามความต้องการเฉพาะของสินค้าและแคมเปญ
- ฉลากที่เป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อม (Eco-friendly Labeling): กระแสความยั่งยืนผลักดันการใช้วัสดุและเทคโนโลยีการพิมพ์ที่ลดผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อม
- ระบบจัดการคลังสินค้าที่ขับเคลื่อนด้วยซอฟต์แวร์ (Software-enabled Inventory Management): การบูรณาการระหว่างฮาร์ดแวร์และซอฟต์แวร์เพื่อการควบคุมที่เหนือกว่า
สำหรับโรงพิมพ์และเจ้าของแบรนด์ โดยเฉพาะกลุ่ม SME การพิจารณาลงทุนในเทคโนโลยีการพิมพ์ฉลากบาร์โค้ดจึงเป็นยุทธศาสตร์ที่สำคัญ ไม่ใช่เพียงเพื่อตอบสนองความต้องการด้านกฎระเบียบ แต่เพื่อเพิ่มขีดความสามารถในการแข่งขัน ลดต้นทุนการดำเนินงาน และขยายสู่ตลาดใหม่ ๆ ที่มีความต้องการเฉพาะด้าน.
กลยุทธ์การควบรวมและปรับโครงสร้างของ OEM: สร้างเสถียรภาพในห่วงโซ่อุปทาน
ปี 2025 เป็นปีที่ OEM รายใหญ่หันมาให้ความสำคัญกับการควบรวมกิจการและปรับปรุงประสิทธิภาพภายในมากกว่าการขยายขนาดองค์กรที่อาจไม่ยั่งยืน ตัวอย่างที่ชัดเจนคือ:
- Xerox และ Lexmark: Xerox ได้เข้าซื้อกิจการ Lexmark เสร็จสมบูรณ์จากกลุ่ม Ninestar Cooperation, PAG Asia Capital และ Shanghai Shouda Investment Center การควบรวมนี้ช่วยให้ Xerox สามารถรวบรวมตำแหน่งผู้นำในตลาดเครื่องพิมพ์หลัก ๆ ได้ ด้วยชื่อเสียงของ Lexmark ฐานลูกค้าเดิม และเครือข่ายทั่วโลก สำหรับผู้ประกอบการในอุตสาหกรรม การเปลี่ยนแปลงนี้อาจหมายถึงการรวมศูนย์บริการ การปรับปรุงข้อเสนอผลิตภัณฑ์ และการแข่งขันที่รุนแรงขึ้นในบางเซกเมนต์
- OKI และ ETRIA ของ Ricoh: OKI ได้เข้าร่วมเป็นพันธมิตรรายที่สามในโครงการ ETRIA ของ Ricoh ในเดือนตุลาคม 2025 พร้อมทั้งโอนย้ายฐานการผลิตในประเทศไทยให้กับ ETRIA การเคลื่อนไหวนี้คาดว่าจะช่วยเสริมกำลังการผลิตของ ETRIA สำหรับเครื่องพิมพ์มัลติฟังก์ชัน (MFPs) และเทคโนโลยีที่เกี่ยวข้อง รวมถึงการขยายธุรกิจเครื่องพิมพ์ฉลาก LED สีของ OKI เข้าไปใน ETRIA ซึ่งเป็นการสร้างโอกาสการเติบโตใหม่ ๆ โดยเฉพาะในกลุ่ม Auto-ID และการพิมพ์ฉลาก ซึ่งเป็นการยืนยันถึงความสำคัญของตลาดฉลาก
- Fujifilm และ Konica Minolta: การจัดตั้งบริษัทร่วมทุน Global Procurement Partners Corp. โดยมีเป้าหมายในการรวมศูนย์กลยุทธ์การจัดซื้อจัดจ้างสำหรับทั้งสองบริษัท เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพเครือข่ายซัพพลายเออร์ ลดต้นทุน และเสริมสร้างรากฐานของธุรกิจ การรวมศูนย์การจัดซื้อเช่นนี้ย่อมส่งผลกระทบโดยตรงต่อซัพพลายเออร์วัตถุดิบและส่วนประกอบ ซึ่งอาจนำไปสู่การปรับลดจำนวนซัพพลายเออร์ และการเพิ่มอำนาจการต่อรองของผู้ซื้อรายใหญ่
การเปลี่ยนแปลงที่สำคัญอีกประการหนึ่งในห่วงโซ่อุปทานคือการประกาศถอนตัวของ Mitsubishi Chemical Corporation จากธุรกิจการผลิตและจำหน่ายโพลีเอสเตอร์เรซินที่ใช้ในผงหมึกเครื่องพิมพ์ (toner resin) ภายในเดือนมีนาคม 2026 และยุติการขายภายในเดือนมิถุนายน 2026 แม้ว่าโรงงาน Tokai จะยังคงดำเนินการสำหรับธุรกิจอื่น ๆ แต่การตัดสินใจนี้สะท้อนถึงแรงกดดันด้านต้นทุนอย่างรุนแรงและการเปลี่ยนแปลงกลยุทธ์ของซัพพลายเออร์ต้นน้ำรายใหญ่ ซึ่งอาจส่งผลให้เกิดความผันผวนด้านราคาและปริมาณผงหมึกในตลาด รวมถึงกระตุ้นให้ OEM ต้องเร่งหากลยุทธ์ในการจัดหาและพัฒนาวัสดุทางเลือก.
แรงกดดันด้านต้นทุนและการปรับตัวเชิงกลยุทธ์สำหรับอุตสาหกรรมการพิมพ์
แม้บริษัทอย่าง HP จะรายงานรายได้สุทธิเพิ่มขึ้น 2.4% เมื่อเทียบเป็นรายปีในไตรมาสแรก แต่กลับประกาศแผนการปลดพนักงานสูงถึง 2,000 ตำแหน่ง เพื่อลดต้นทุน ซึ่งเน้นย้ำถึงความท้าทายที่ OEM เผชิญ: การเติบโตของรายได้เพียงอย่างเดียวไม่เพียงพอที่จะชดเชยแรงกดดันด้านต้นทุนที่เพิ่มขึ้นและการกัดเซาะของอัตรากำไร (margin erosion) แรงกดดันนี้ยังนำไปสู่กลยุทธ์ที่อาจสร้างความขัดแย้ง เช่น กรณีของ Brother ที่ถูกกล่าวหาว่ามีการอัปเดตเฟิร์มแวร์เพื่อลดคุณภาพการพิมพ์เมื่อใช้ผงหมึกจากผู้ผลิตภายนอก (third-party toner) แม้ Brother จะปฏิเสธ แต่กรณีนี้ชี้ให้เห็นถึงความพยายามของ OEM ในการปกป้องผลกำไรจากวัสดุสิ้นเปลือง ซึ่งส่งผลกระทบโดยตรงต่อโรงพิมพ์และผู้ประกอบการที่พึ่งพาวัสดุสิ้นเปลืองทางเลือกเพื่อควบคุมต้นทุนการดำเนินงาน.
ในอีกด้านหนึ่ง การปรับตัวให้เข้ากับตลาดท้องถิ่นก็กลายเป็นสิ่งจำเป็นเชิงกลยุทธ์ ตัวอย่างที่โดดเด่นคือ Canon ที่เป็นผู้ผลิตเครื่องพิมพ์รายแรกที่ประกาศว่าเครื่องพิมพ์ Canon จำนวน 31 รุ่น ได้ผ่านการรับรอง HarmonyOS NEXT ของ Huawei ในเดือนพฤษภาคม การเคลื่อนไหวนี้แสดงให้เห็นถึงความมุ่งมั่นของ Canon ในการผนวกรวมเข้ากับระบบนิเวศเทคโนโลยีภายในประเทศของจีน และเป็นแบบอย่างสำหรับ OEM ทั่วโลกที่ต้องการร่วมมือกับพันธมิตรท้องถิ่นและสนับสนุนการพัฒนาทางเลือกในประเทศ สำหรับนักออกแบบและเจ้าของแบรนด์ที่เล็งเห็นโอกาสในตลาดจีน การเลือกใช้โซลูชันที่เข้ากันได้กับระบบนิเวศท้องถิ่นจึงเป็นปัจจัยสำคัญในการเข้าถึงและสร้างความน่าเชื่อถือให้กับผู้บริโภค.
Editor’s Insight: ทิศทางการลงทุนและการดำเนินงานสำหรับ B2B และ SME
จากสัญญาณเหล่านี้ หากมองในเชิงต้นทุนต่อหน่วยและการคืนทุน (ROI) การลงทุนในเทคโนโลยีการพิมพ์ฉลากบาร์โค้ด ซึ่งมีความต้องการเพิ่มขึ้นอย่างชัดเจน อาจให้ผลตอบแทนที่คุ้มค่ากว่าการยึดติดกับตลาดเครื่องพิมพ์ทั่วไปที่อิ่มตัวและผันผวน สำหรับ SME ที่มีงบประมาณจำกัด การทำความเข้าใจผลกระทบจากการควบรวมกิจการของ OEM เป็นสิ่งจำเป็นเพื่อบริหารความเสี่ยงด้านห่วงโซ่อุปทานและรับประกันการสนับสนุนหลังการขาย การพึ่งพาซัพพลายเออร์รายเดียวอาจเพิ่มความเสี่ยงจากการเปลี่ยนแปลงนโยบายหรือการขาดแคลนวัสดุ เช่น กรณีของ toner resin จาก Mitsubishi Chemical ที่จะยุติการผลิต นอกจากนี้ โรงพิมพ์ควรพิจารณาถึงความเสี่ยงจากการใช้ third-party consumables ที่อาจส่งผลกระทบต่อประสิทธิภาพการทำงานหรือการรับประกัน โดยรวมแล้ว การปรับตัวอย่างยืดหยุ่น การมองหาตลาดเฉพาะ (niche market) และการสร้างพันธมิตรเชิงกลยุทธ์ จะเป็นกุญแจสำคัญในการสร้างความได้เปรียบทางการแข่งขันในภูมิทัศน์ของอุตสาหกรรมการพิมพ์ที่เปลี่ยนแปลงไปอย่างรวดเร็ว.
ที่มา: rtmworld.com
